ਕੈਪਟਨ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ: ਬਹਾਦਰੀ ਦੀ ਗਾਥਾ
ਕੈਪਟਨ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਸੰਨ 1895 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ 28ਵੀਂ ਪੰਜਾਬ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ ਸਿਪਾਹੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਫੌਜੀ ਯਾਤਰਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ। ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਸਾਧਾਰਨ ਬਹਾਦਰੀ ਅਤੇ ਫਰਜ਼ ਪ੍ਰਤੀ ਅਟੁੱਟ ਸਮਰਪਣ ਲਈ ਛੇਤੀ ਹੀ ਆਪਣੀ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਖੇ ਜਾਣ ਲੱਗੇ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦਾ ਅਨੋਖਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 6 ਜਨਵਰੀ, 1921 ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫੌਜੀ ਟੁਕੜੀ ਉੱਤਰੀ ਵਜ਼ੀਰਿਸਤਾਨ (ਮੌਜੂਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਦੇ ਵਾਨਾ ਨਾਮਕ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਸੀ। ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦੁਸ਼ਮਣ ਫੋਰਸ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਅਚਾਨਕ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਹਮਲੇ ਦੌਰਾਨ, ਸਿਪਾਹੀ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਾਹਸ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦਿਆਂ ਕਮਾਂਡ ਸੰਭਾਲੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਕੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਭਾਰੀ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੁਦ ਕਈ ਵਾਰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਮੋਰਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਉਠਾਉਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ, ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਖੁਦ ਵੀ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਨਾਲ ਲਹੂ-ਲੁਹਾਨ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਅਦੁੱਤੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਬਹਾਦਰੀ, ਅਟੁੱਟ ਇਰਾਦੇ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਲਟਨ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਨਾਕਾਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਹੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਸ ਅਸਾਧਾਰਨ ਬਹਾਦਰੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਸਰਵਉੱਚ ਸੈਨਿਕ ਸਨਮਾਨ, ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਕਰਾਸ (ਵੀਸੀ) ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਵੱਕਾਰੀ ਸਨਮਾਨ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਅਦੁੱਤੀ ਸਾਹਸ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਬਹਾਦਰੀ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਬਲੀਦਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਕਾਰਜ ਲਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਪਾਹੀ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਨੋਖੀ ਬਹਾਦਰੀ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਰਜ ਰਹੇਗੀ। ਉਹ ਸਾਹਸ, ਫਰਜ਼ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ, ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੀ ਗਾਥਾ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦ੍ਰਿੜ ਇਰਾਦੇ ਅਤੇ ਅਟੁੱਟ ਸਾਹਸ ਦੇ ਬਲ ‘ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
